Semaglutid
Ozempic, Wegovy, Rybelsus
Bağırsak hormonu GLP-1'i taklit eden reçeteli ilaç. Tip 2 diyabet ve obezite tedavisinde onaylı; etkisi yaklaşık bir hafta sürer.
Amino asit dizisi
20. kalıntıdaki lizine bir bağlayıcı üzerinden C18 yağ diasidi eklidir; molekül albümine bağlanarak vücutta uzun süre kalır.
2. kalıntıdaki Aib, DPP-4 enziminin molekülü parçalamasını engeller.
Nedir?
Semaglutid, doğal GLP-1 hormonunun değiştirilmiş bir kopyasıdır. Doğal hormon kanda birkaç dakikada parçalanırken semaglutid yaklaşık bir hafta etkili kalır.
Enjeksiyonluk formlarının yanında tablet formu (Rybelsus) da bulunur.
Kökeni. Novo Nordisk tarafından liraglutidin ardılı olarak geliştirildi. ABD'de 2017'de tip 2 diyabet (Ozempic), 2021'de kilo yönetimi (Wegovy) için onaylandı.
Nasıl çalıştığı düşünülüyor?
GLP-1 reseptörünü uyararak kan şekerine bağlı insülin salınımını artırır, glukagonu baskılar, mide boşalmasını yavaşlatır ve beyindeki iştah merkezleri üzerinden tokluk hissini güçlendirir.
Araştırmalar ne diyor?
- 2021
STEP 1
New England Journal of Medicine
Diyabeti olmayan obez yetişkinlerde 68 haftada ortalama kilo kaybı %14,9 oldu; plasebo grubunda %2,4.[1]
- 2023
SELECT
New England Journal of Medicine
Diyabeti olmayan, kalp damar hastalığı bulunan fazla kilolu kişilerde ciddi kardiyovasküler olayları yaklaşık %20 azalttı.[2]
Riskler ve bilinmeyenler
- Ruhsat bilgisinde kutu uyarısı bulunur: kemirgenlerde tiroid C hücresi tümörleri görüldü. Kişisel ya da ailesel medüller tiroid kanseri veya MEN2 öyküsü olanlarda kullanılmaz.
- En sık yan etkiler bulantı, kusma, ishal ve kabızlıktır.
- Pankreatit, safra kesesi hastalıkları ve sıvı kaybına bağlı böbrek hasarı bildirilen ciddi riskler arasındadır.
- Avrupa İlaç Ajansı 2025'te görme sinirini etkileyen NAION'u çok nadir bir yan etki olarak ürün bilgisine ekledi.
- FDA; sahte kalemler ve eczanede hazırlanan ürünlerdeki doz hataları konusunda uyarılar yayımladı.
Yasal durum
ABD (FDA) ve Avrupa Birliği'nde (EMA) onaylıdır; reçeteyle ve hekim gözetiminde kullanılır.
Türkiye'de ruhsatlı semaglutid ürünleri eczanelerde reçeteyle satılır. Ruhsatsız ürünlerin içeriği ve güvenliği doğrulanamaz.
Semaglutid hakkında sorunuz mu var?
Telefon ya da e-postanızdan birini bırakmanız yeterli; size dönelim.
Bu bileşik hakkında sorKaynaklar
- [1]STEP 1 (2021), New England Journal of Medicine
- [2]SELECT (2023), New England Journal of Medicine
- [3]PubChem CID 56843331: Semaglutide
- [4]FDA: Onaysız GLP-1 ürünleriyle ilgili uyarılar
Son gözden geçirme Eylül 2026. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Mevzuat ve araştırma bulguları değişebilir.